Na czym polega fakotrabekulektomia?
Na czym polega fakotrabekulektomia? Tworzona jest mikrodroga odpływu cieczy wodnistej z komory przedniej pod wypreparowany płatek twardówki i pod spojówkę. Zabieg składa się z dwóch etapów chirurgicznych, wykonywanych podczas jednej operacji:
1. Fakoemulsyfikacja (usunięcie zaćmy)
- Chirurg wykonuje niewielkie nacięcie w rogówce.
- Usuwa zmętniałą soczewkę za pomocą ultradźwięków.
- Wszczepia sztuczną soczewkę wewnątrzgałkową, dobraną do potrzeb pacjenta.
Jest to standardowa metoda stosowana w operacjach zaćmy.
2. Trabekulektomia (leczenie jaskry)
- Tworzona jest mikrodroga odpływu cieczy wodnistej spod rogówki.
- Dzięki temu możliwe jest trwałe obniżenie ciśnienia wewnątrzgałkowego, co zmniejsza ryzyko uszkodzenia nerwu wzrokowego.
- Ciecz wodnista przemieszcza się do przestrzeni podspojówkowej, tworząc tzw. pęcherzyk filtracyjny.
Połączenie tych dwóch procedur pozwala jednocześnie poprawić ostrość widzenia (poprzez usunięcie zaćmy) oraz zahamować progresję jaskry.
Kiedy zaleca się fakotrabekulektomię?
Zabieg wykonuje się u pacjentów, u których:
- występuje jednocześnie zaćma i jaskra,
- mimo stosowania kropli przeciwjaskrowych oraz leczenia farmakologicznego ciśnienie wewnątrzgałkowe pozostaje zbyt wysokie,
- jaskra postępuje, a zabieg filtracyjny może znacząco poprawić rokowanie,
- konieczne jest ograniczenie liczby procedur chirurgicznych z uwagi na ryzyko lub obciążenia ogólnoustrojowe.
Fakotrabekulektomia jest szczególnie korzystna, gdy na jednym oku konieczne byłoby wykonanie dwóch oddzielnych operacji.
Jak przebiega zabieg?
Operacja wykonywana jest w znieczuleniu miejscowym i trwa zwykle od 30 do 60 minut. Pacjent pozostaje świadomy, ale nie odczuwa bólu. Zabieg przeprowadza się w trybie jednego dnia, co oznacza, że po obserwacji pacjent może wrócić do domu.
Przebieg obejmuje:
- Znieczulenie oka kroplami lub znieczuleniem okołogałkowym.
- Usunięcie zmętniałej soczewki oka.
- Wszczepienie implantu soczewkowego.
- Utworzenie przetoki filtracyjnej odprowadzającej ciecz wodnistą.
- Zabezpieczenie miejsca operowanego szwami i opatrunkiem.
Rekonwalescencja po fakotrabekulektomii
Okres gojenia trwa dłużej niż w przypadku samej operacji zaćmy, ponieważ zabieg jest bardziej złożony. Typowe zalecenia obejmują:
- stosowanie przepisanych kropli przeciwzapalnych i przeciwbakteryjnych,
- unikanie wysiłku fizycznego i schylania się,
- ochronę oka przed urazami i wodą,
- kontrole w wyznaczonych terminach, podczas których monitoruje się ciśnienie wewnątrzgałkowe oraz funkcjonowanie pęcherzyka filtracyjnego,
- noszenie okularów przeciwsłonecznych na zewnątrz.
Pierwsze tygodnie po zabiegu są kluczowe dla utrzymania drożności przetoki i stabilizacji ciśnienia.
Efekty fakotrabekulektomii
Zabieg przynosi podwójną korzyść:
- poprawę jakości widzenia dzięki usunięciu zaćmy i wszczepieniu sztucznej soczewki,
- skuteczne obniżenie ciśnienia wewnątrzgałkowego, co jest kluczowe w zahamowaniu postępu jaskry.
Po operacji wielu pacjentów odczuwa poprawę komfortu widzenia i życia (nie stosuje kropli przeciw jaskrowych lub znacznie ogranicza ich ilość).
Podsumowanie
Fakotrabekulektomia to nowoczesna i skuteczna metoda leczenia pacjentów, u których jednocześnie występuje zaćma i jaskra. Łącząc w jednej procedurze dwie operacje, pozwala oszczędzić czas, zmniejszyć ryzyko i osiągnąć kompleksowy efekt terapeutyczny. Zabieg jest bezpieczny, a odpowiednio przeprowadzony znacząco poprawia rokowanie oraz komfort życia pacjenta.
